Simon Pennings kijkt blij: het is gestopt met regenen....voor zolang het duurt, want het land is nog altijd drijfnat.
Simon Pennings kijkt blij: het is gestopt met regenen....voor zolang het duurt, want het land is nog altijd drijfnat. Foto: Caroline Spaans

De bollen verzuipen: ‘2023 is het slechtste jaar ooit’

Algemeen

De dag van dit interview was hij vroeg in de ochtend nog live op tv bij RTL4: Simon Pennings, Kringvoorzitter bij KAVB en directeur van Bloembollenkwekerij W.A.M. Pennings. Zijn opvallende, sprankelende blauwe ogen vallen extra op in zijn buiten-bruin-gezonde gezicht. Zijn handen verraden dat hij ook nog veel op ‘de werkvloer’ is: zijn land, tussen de bollen. “Kloofjes. Als je in het zand zit, springen ze open.”

Door Caroline Spaans

“We buffelen maar door met z’n allen”, begint hij, “maar je moet gewoon erkennen dat er door alle klimaatveranderingen grote problemen zijn. Je hoort om je heen dat ‘die bollenboeren’ maar doorplanten en verkopen voor dezelfde prijs. Maar niets is minder waar. 2023 was rampzalig.”

Korte wortels

Volgens Simon zullen alle bollentelers het met hem eens zijn dat ze 2023 heel snel willen vergeten. Hij legt uit: “Januari en februari waren heel natte maanden, gevolgd door een erg koud en nat voorjaar. De tulpenbloemen werden hierdoor week en zacht waardoor percelen zelfs begonnen te stinken.”

Warm

“Na half mei werd het ineens héél warm. Wanneer je een natte winter hebt, hoeven de wortels van de bollen niet ver de grond in om te zoeken naar water. De wortels zijn daardoor heel kort. Wanneer er heel warm weer volgt op al die nattigheid, geeft de bol het al snel op. Simpelweg omdat de wortels te kort zijn. We zagen dat in veel teel-gebieden in de Bollenstreek, maar ook in andere regio’s. Half mei zag je al dat heel veel bollen afgestorven waren. We kregen toen zó’n tik!”

Beregenen

“Om toch een beetje oogst te halen, zijn we in juni/juli volop gaan beregenen voor nog een beetje oogst. Dat lange beregenen heeft weer invloed gehad op de kwaliteit: daar krijg je fusarium van (een soort zachtrot, red.). De zomer die volgde was moeilijk door de grote tekorten: de opbrengst was minder, zowel in aantal als financieel en de bollen waren kleiner. Toen we daar een beetje van bekomen waren, zijn veel bollenkwekers ‘op de klei’ (Noordoostpolder, Flevopolder en Wieringermeer) begin oktober gaan planten. Maar: half oktober ging het regenen. En het blééf regenen tot de recente vorstperiode. Mijn medewerkers zijn hier keihard aan het werk geweest om geultjes te spitten waardoor het regenwater weg kon lopen. Het was echt hopeloos.”

Wam

Waar de bollenkwekers in de noordelijke regio’s eerst nog blij waren dat ze konden planten, ging het blije roer om toen de schepen met zure appelen af en aan voerden. Simon: “Hele delen zijn al verregend en verzopen. Hierdoor hebben wij onze plantdatum opgeschort. Normaal ligt die datum tussen half oktober en half december. Wij hebben tussen de buien door wel geplant, maar niet onder ideale omstandigheden en we zijn nog bezig. De start voor het nieuwe oogstjaar is dus op z’n zacht gezegd heel lastig. Je ziet in de hele sector dat eigenlijk niemand zijn bollen durft aan te bieden. ‘We wachten wat er opkomt’, is het credo.”

Hopen op een mooi vervolg

Simon heeft er nu een slordige 45 jaar opzitten als actief bollenkweker en heeft naar eigen zeggen nog nooit zo’n nat seizoen meegemaakt. “Zelfs mijn vader van 89 niet!” Wilhelmus Adrianus Maria (Wim) Pennings (iedereen noemt hem Wam) is nog steeds actief op het bedrijf en neef Allan is de volgende generatie die het stokje overneemt. Simon vertelt dat ook heel veel Katwijkers vroeger in Noordwijkerhout kwamen pellen. “Niet alleen omdat we goed betaalden, ha! We hadden gewoon heel veel bollen: er zaten hier 250 mensen te pellen in het seizoen. De NZH zette zelfs een extra bus in om al die haltes af te gaan. Alleen voor de bollenpellers die bij ons actief waren! Als ik met m’n vader op een terras in Katwijk zat dan hoorde je meer dan eens: ‘Hé Wam! Hoe is het? Ik heb nog bij je gepeld vroeger!’ 

Wat is voor nu zijn grootste angst? Simon: “We hebben gedaan wat we konden en ik hoop dat een mooi groeiseizoen volgt met niet te veel water en een niet te warm voorjaar, zodat de wortels nog een beetje kunnen groeien. Een graad of 5, 6 en een beetje zon met af en toe een bui, maakt veel goed.”  

Tulip Experience

Hoe zit het met de bollen die bij Tulip Experience Amsterdam geplant zijn? “Deze velden liggen net iets hoger en zijn vroeg geplant. Dus ik verwacht dat dat allemaal goed komt.” Dit in 2019 opgezette (open lucht) museum, onderdeel van W.A.M. Pennings, beschikt buiten over een showtuin met 1 miljoen tulpen (én 500 verschillende soorten uit eigen kwekerij). Binnen wordt de geschiedenis inzichtelijk gemaakt van het kwekersproces van de tulp anno nu. Bijna de hele familie Pennings is actief binnen het bedrijf, waarvan dochter Sylvia general manager is. Daarbij is de Tulip Experience afgelopen oktober uitgeroepen tot Best Hidden Gem (mooist verborgen parel), gekozen uit acht andere verborgen parels wereldwijd. Een eretitel waarop Simon en zijn familie enorm trots op is.  

Gewasbescherming

Simon vertelt over de gewasbescherming, waarover zoveel te doen is de laatste tijd. “Als voorzitter van de KAVB hebben we een plan opgezet: ‘Regelcertificering Bollenstreek’. Dat is ontstaan omdat we in de afgelopen jaren veel negatieve publiciteit kregen over gewasbescherming. Met deze regelcertificering kunnen deelnemende bloembolgerelateerde bedrijven meedoen en inzichtelijk maken hoeveel gewasbestrijding ze gebruiken. In het zogenaamde ZH-PLG ( Zuid-Hollands Programma Landelijk Gebied) waarin alle belangen van natuur, water, stikstof en klimaat als randvoorwaarde voor een vitaal platteland in de provincie samenkomen, staat bijvoorbeeld, dat we in 2027 aan een kaderrichtlijn water moeten voldoen; daarin mogen geen schadelijke stoffen meer worden aangetroffen en bovendien moeten we in 2030 aantoonbaar minder gewasbescherming gebruiken. Dat wordt allemaal aangescherpt. 

Jaap Bond (boegbeeld topsector Tuinbouw & Uitgangsmaterialen en tevens voorzitter landelijke KAVB) vroeg mij het bestuurlijk overleg bij de Provincie Zuid-Holland op me te nemen. Dat heb ik gedaan. Ik heb het plan aan de gebiedsmanagers en ambtenaren gepresenteerd en de Provincie is heel positief!  

Koning

Tijdens de nieuwjaarsreceptie van de CvK, Jaap Smit, heb ik ook hem het plan overhandigd. In 2022 had ik een gesprek met koning Willem-Alexander waarin ik heb aangestipt wat er niet goed gaat in onze regio. De koning vroeg expliciet of ik hem via de CvK op de hoogte wilde houden over de voortgang. Aan de CvK heb ik nóg een exemplaar gegeven, met het verzoek om deze aan de koning te geven. Dat heeft hij beloofd.”

Simon Pennings (Noordwijkerhout, 1962) is getrouwd en heeft samen met zijn vrouw Hetty vier dochters.

Zijn vader W.A.M. Pennings (1934) is een boerenzoon, heeft vijf broers en één zus. Deze zus en drie broers zijn in de bollen gegaan; de twee oudste broers zijn gaan boeren in de USA.

W.A.M. Pennings werd opgericht in 1951.

Uit de krant